Chăm sóc da sau khi chấm TCA: Quy trình 7 ngày Vàng chuẩn Y khoa

Chấm TCA kiêng gì, bôi gì để sẹo nhanh đầy? Xem ngay phác đồ chăm sóc da 3 giai đoạn chuẩn Y khoa từ Dr. Mã Sơn giúp ngừa thâm, tránh nhiễm trùng và rút ngắn thời gian phục hồi.

1. Giai đoạn 24 giờ đầu: "Bình tĩnh" trước phản ứng viêm

Ngay sau khi thực hiện thủ thuật, tại các điểm sẹo sẽ xuất hiện hiện tượng "frosting" (kết tủa trắng). Đây là phản ứng đông tụ protein của da khi tiếp xúc với acid, dấu hiệu cho thấy thủ thuật đã tác động đúng đích [American Academy of Dermatology, 2024]. Sau vài giờ, các đốm trắng này sẽ chuyển sang đỏ hồng và hơi rát.

Nguyên tắc chăm sóc:

• Giữ khô tuyệt đối: Trong vòng 4-8 tiếng đầu (tùy nồng độ acid bác sĩ chỉ định), bạn nên hạn chế rửa mặt để acid phát huy tác dụng tối đa.
• Làm sạch nhẹ nhàng: Sau thời gian chờ, hãy rửa mặt bằng nước muối sinh lý (NaCl 0.9%) hoặc nước đun sôi để nguội. Tuyệt đối không dùng sữa rửa mặt có tính tẩy rửa mạnh, chứa hạt scrub hoặc hoạt chất treatment (AHA, BHA, Retinol) trong giai đoạn này.
• Làm dịu: Nếu cảm giác nóng rát kéo dài, bạn có thể chườm lạnh gián tiếp (bọc đá qua khăn sạch) quanh vùng điều trị, nhưng không để nước đá dây vào nốt chấm.

Xem thêm: Chấm TCA trị sẹo rỗ

2. Giai đoạn 3 - 7 ngày: Nuôi dưỡng lớp mài (vảy)

Đây là giai đoạn quan trọng nhất. Các nốt chấm sẽ khô lại, chuyển sang màu nâu sậm hoặc đen và hình thành lớp vảy (mài). Lớp vảy này đóng vai trò như một "băng gạc sinh học" bảo vệ quá trình tăng sinh mô hạt bên dưới [Fabbrocini et al., 2010].

• "Luật bất thành văn": Tuyệt đối không cạy vảy

Theo Hiệp hội Phẫu thuật Da liễu Hoa Kỳ (ASDS), việc bóc tách lớp vảy sớm khi da non chưa hình thành sẽ dẫn đến hai hậu quả nghiêm trọng:

• Mất mô: Khiến sẹo lõm sâu hơn hoặc tạo sẹo mới.

Tăng sắc tố sau viêm (PIH): Vùng da non tiếp xúc sớm với môi trường dễ bị thâm đen kéo dài [ASDS, 2023].

Chăm sóc cụ thể:

• Rửa mặt: Sử dụng sữa rửa mặt dịu nhẹ, độ pH cân bằng (5.5 - 6.0). Thao tác rửa mặt phải cực kỳ nhẹ nhàng, không chà xát qua lại vùng có mài.
• Dưỡng ẩm phục hồi: Sử dụng các loại kem dưỡng chứa thành phần phục hồi như Panthenol (B5), Hyaluronic Acid, Centella Asiatica (Rau má) hoặc Ceramide. Môi trường ẩm giúp vết thương lành nhanh hơn gấp 2 lần so với để khô tự nhiên (nguyên tắc "Moist Wound Healing") [Junker et al., 2013].

Lời khuyên từ Dr. Mã Sơn: Hãy chấm kem dưỡng nhẹ nhàng lên các nốt vảy. Đừng cố gắng thoa miết để kem thấm, hãy để kem tự thẩm thấu.

Xem thêm: Chấm TCA Mấy Ngày Thì Bong? Quy Trình Phục Hồi Chuẩn Y Khoa Tại Dr. Mã Sơn

3. Giai đoạn sau khi bong vảy: Chống nắng sống còn

Sau khoảng 7-10 ngày, lớp mài sẽ tự bong ra, để lại nền da màu hồng. Đây là lớp da non nớt, cực kỳ nhạy cảm với tia UV. Nếu không bảo vệ kỹ, vùng da này sẽ chuyển sang màu thâm nâu (tăng sắc tố) rất khó điều trị.

Chiến lược bảo vệ:

• Kem chống nắng phổ rộng: Bắt buộc sử dụng kem chống nắng có SPF từ 30 trở lên và PA+++. Thoa đủ lượng (khoảng 2mg/cm² da) [Skin Cancer Foundation, 2022].
• Che chắn vật lý: Mũ rộng vành, khẩu trang dày tối màu khi ra đường là bắt buộc trong ít nhất 4 tuần sau khi bong mài.
• Tránh nhiệt độ cao: Hạn chế xông hơi, rửa mặt nước quá nóng hoặc tiếp xúc với bếp lửa nhiệt độ cao, vì nhiệt độ cũng kích thích tế bào melanocytes sản sinh sắc tố gây thâm.

Xem thêm: Trị sẹo rỗ mụn viêm nặng – nên bắt đầu khi nào là tốt nhất?

4. Chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt hỗ trợ đầy sẹo

Quá trình tăng sinh collagen để lấp đầy sẹo rỗ cần nguyên liệu từ bên trong cơ thể. Một chế độ dinh dưỡng nghèo nàn sẽ khiến đáp ứng điều trị kém đi đáng kể.

• Bổ sung Vitamin C: Vitamin C là đồng yếu tố (cofactor) không thể thiếu trong quá trình tổng hợp collagen. Hãy bổ sung qua thực phẩm (cam, ổi, ớt chuông) hoặc viên uống theo chỉ định [DePhillipo et al., 2018].
• Uống đủ nước: Nước giúp duy trì độ ẩm cho da từ bên trong, hỗ trợ quá trình trao đổi chất và phục hồi tế bào.
• Kiêng khem (Tùy cơ địa): Theo quan niệm dân gian và một số quan sát lâm sàng, nếu bạn có cơ địa sẹo lồi hoặc dễ ngứa, nên hạn chế rau muống, thịt bò, nếp trong 2 tuần đầu. Tuy nhiên, theo y học hiện đại, việc ăn uống đủ chất đạm (protein) quan trọng hơn là kiêng khem quá mức dẫn đến thiếu chất.

5. Khi nào cần liên hệ với Bác sĩ?

Dù chấm TCA là thủ thuật an toàn, rủi ro vẫn có thể xảy ra nếu chăm sóc sai cách. Hãy liên hệ ngay với Dr. Mã Sơn nếu bạn gặp các dấu hiệu sau:

• Vùng chấm sẹo sưng đỏ lan rộng, nóng rát dữ dội kéo dài quá 48 giờ.
• Xuất hiện mủ vàng hoặc dịch tiết có mùi hôi (dấu hiệu nhiễm trùng).
• Mụn nước mọc thành chùm xung quanh vùng điều trị (nghi ngờ kích hoạt Herpes).

6. Tổng kết

Chăm sóc da sau khi chấm TCA không khó, nhưng đòi hỏi sự kiên nhẫn và tỉ mỉ. Sự thành công của liệu trình trị sẹo rỗ là sự phối hợp 50/50 giữa tay nghề bác sĩ và ý thức chăm sóc của khách hàng. Đừng để những phút lơ là khiến công sức chịu đau đớn của bạn trở nên vô nghĩa.

Bạn đang lo lắng về sẹo rỗ và quy trình phục hồi?
Đừng tự ý thực hiện chấm TCA tại nhà vì nguy cơ bỏng da và sẹo vĩnh viễn là rất cao. Hãy để đội ngũ chuyên gia tại Dr. Mã Sơn thiết kế phác đồ cá nhân hóa cho riêng bạn.

Đặt lịch khám với bác sĩ da liễu Dr. Mã Sơn TẠI ĐÂY!

Hoặc inbox trực tiếp Zalo bác sĩ nếu bạn cần tư vấn nhanh.

Tài liệu tham khảo (References)
American Academy of Dermatology (AAD). (2024). Chemical peels: Overview & Aftercare.

American Society for Dermatologic Surgery (ASDS). (2023). Chemical Peels for Acne Scars.

DePhillipo, N. N., et al. (2018). Efficacy of Vitamin C Supplementation on Collagen Synthesis and Oxidative Stress After Musculoskeletal Injuries: A Systematic Review. Orthopaedic Journal of Sports Medicine.

Fabbrocini, G., et al. (2010). Acne Scars: Pathogenesis, Classification and Treatment. Dermatology Research and Practice.

Junker, J. P., et al. (2013). Clinical Impact upon Wound Healing and Inflammation in Moist, Wet, and Dry Environments. Advances in Wound Care.

Lee, J. B., et al. (2002). Focal treatment of acne scars with trichloroacetic acid: chemical reconstruction of skin scars method. Dermatologic Surgery.

Skin Cancer Foundation. (2022). All About Sunscreen.