Mụn trứng cá có nguy hiểm không? Nhìn lại những hậu quả thường bị xem nhẹ

Mụn trứng cá nghe qua tưởng là chuyện “tuổi dậy thì”, “một vài nốt rồi cũng hết”, nên nhiều người nghĩ: “Mụn thôi mà, có gì đâu mà nguy hiểm.”

Thực tế, mụn ít khi nguy hiểm đến tính mạng, nhưng hoàn toàn có thể nguy hiểm cho chất lượng cuộc sống, tinh thần và làn da lâu dài nếu không được coi là một bệnh da liễu đúng nghĩa.

1. Mụn trứng cá – bệnh da liễu chứ không chỉ là khuyết điểm thẩm mỹ

Về mặt y khoa, mụn trứng cá là một bệnh mạn tính của đơn vị nang lông – tuyến bã.
Điều đó có nghĩa là:

• Mụn có thể kéo dài nhiều năm.

• Có giai đoạn bùng phát – lui, không phải “bùng lên 1 lần rồi thôi”.

• Có thể để lại di chứng lâu dài (sẹo, thâm, tăng sắc tố).

Khi xem nó là bệnh, chúng ta mới hiểu:

• Cần điều trị bài bản.

• Cần theo dõi.

• Cần phối hợp lối sống, skincare, thuốc bôi, thuốc uống… chứ không chỉ “đắp cái gì đó cho nhanh xẹp”.

Xem thêm: Mụn trứng cá có phải mụn viêm không? Phân biệt đúng để không điều trị sai

2. Những “nguy hiểm” dễ thấy: thâm, sẹo, biến dạng bề mặt da

Nguy cơ đầu tiên của mụn là di chứng trên bề mặt da:

1. Sẹo lõm

   • Do mụn viêm sâu, nang lông bị phá hủy.

   • Thường vĩnh viễn, chỉ có thể cải thiện phần nào bằng laser, lăn kim, bóc tách…

   • Điều trị sẹo vừa tốn kém, vừa cần nhiều buổi.

2. Sẹo lồi, sẹo phì đại

   • Thường gặp vùng ngực, vai, lưng, quai hàm.

   • Dễ ngứa, khó chịu, gây mất tự tin khi mặc đồ hở cổ/hai dây.

3. Thâm đỏ, thâm nâu, tăng sắc tố kéo dài

   • Sau mỗi đợt mụn viêm là một đợt thâm.

   • Nếu không chống nắng tốt, thâm sẽ rất lâu mờ, da luôn xỉn màu.

Về mặt thẩm mỹ, đó là “tác hại rõ ràng” nhất – và là lý do nhiều người sau này phải chi rất nhiều tiền cho phục hồi da.

Xem thêm: Mụn trứng cá có nên nặn không? Lời khuyên từ bác sĩ da liễu

3. Nguy hiểm âm thầm: ảnh hưởng tâm lý, tự ti, thu mình

Nhiều nghiên cứu cho thấy:

• Người bị mụn nặng có nguy cơ tự ti, lo âu, trầm cảm cao hơn.

• Một số bạn:

  • Không dám giao tiếp gần

  • Ngại đi học, đi làm

  • Không dám chụp hình, không muốn soi gương

• Có trường hợp vì lời chê bai về da mặt mà ám ảnh nhiều năm.

Mụn không chỉ nằm trên da – nó ảnh hưởng cảm nhận về chính bản thân mình. Vì vậy, xem nhẹ mụn, để mụn kéo dài nhiều năm mà không điều trị, là đang xem nhẹ luôn phần nào sức khỏe tinh thần.

4. Mụn có thể là dấu hiệu của vấn đề sức khỏe khác

Đôi khi, mụn không “đi một mình” mà là biểu hiện của:

• Rối loạn nội tiết:

  • Hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS) ở nữ.

  • Tăng androgen.

• Tác dụng phụ của thuốc:

  • Một số thuốc nội tiết, steroid, vitamin B liều cao…

• Lối sống mất cân bằng kéo dài:

  • Stress mạn tính

  • Thiếu ngủ, rối loạn đồng hồ sinh học

  • Ăn quá nhiều đường đơn, đồ chiên dầu, nước ngọt có gas…

Không phải cứ có mụn là bị bệnh bên trong, nhưng mụn dai dẳng, khó kiểm soát đôi khi là lời nhắc:

“Cơ thể bạn đang có vấn đề – hãy kiểm tra nghiêm túc.”

Xem thêm: Tư vấn từ bác sĩ da liễu tại Quận 8 – Cách trị mụn hiệu quả và an toàn cho từng loại da

5. Những biến chứng nặng hơn nhưng ít gặp

Một số dạng mụn nặng, nếu không được điều trị, có thể dẫn đến:

• Mụn trứng cá bọc – nang nặng, lan rộng

  • Đau nhiều

  • Nguy cơ nhiễm trùng mạnh, mủ sâu

  • Sẹo dày đặc

• Viêm mô tế bào tại chỗ (hiếm):

  • Nhiễm trùng lan, vùng da sưng nóng, đau tăng.

  • Cần can thiệp y khoa sớm.

• Tác dụng phụ của điều trị không đúng

  • Lạm dụng kem trộn, thuốc bôi có corticoid → da mỏng, giãn mạch, nám.

  • Tự uống thuốc không theo dõi → gan, mỡ máu, nội tiết bị ảnh hưởng.

6. Khi nào mụn trứng cá trở nên “nguy hiểm” cần đi khám ngay?

Bạn nên đi khám bác sĩ da liễu sớm nếu:

• Mụn viêm dày đặc, lan rộng hai má, cằm, trán, lưng, ngực.

• Mụn đau nhiều, sưng, có dấu hiệu nhiễm trùng.

• Bắt đầu xuất hiện sẹo lõm mới, sẹo lồi, thâm đen nhiều.

• Đã dùng rất nhiều sản phẩm trên mạng, từ kem trộn đến thuốc bôi mạnh nhưng ngày càng nặng.

• Mụn khiến bạn:

  • Không dám giao tiếp

  • Cảm thấy buồn, tự ti, không muốn soi gương

Khi đó, mụn không còn là một vài nốt “vô hại” nữa.

7. Kết luận: mụn trứng cá có nguy hiểm không?

Nếu nhìn theo nghĩa “đe dọa tính mạng”, mụn trứng cá đa phần không nguy hiểm.
Nhưng nếu xét về di chứng lâu dài trên da, tâm lý và chất lượng sống, mụn trứng cá có thể rất nguy hiểm nếu bị bỏ mặc hoặc điều trị sai cách.

Thay vì coi mụn là chuyện nhỏ để “từ từ tự hết”, cách an toàn hơn là:

• xem mụn như một bệnh da liễu cần được tôn trọng,

• điều trị sớm và đúng phác đồ,

• tránh tự ý bôi/uống lung tung hoặc dùng kem trộn “hết mụn siêu nhanh”.

Nếu bạn chưa biết bắt đầu từ đâu, hãy để bác sĩ da liễu quận 8 soi da, đánh giá mức độ viêm và hướng dẫn điều trị phù hợp.
Bạn cũng có thể đến phòng khám da liễu gần đây Dr. Mã Sơn (Quận 8) để được tư vấn phác đồ cá nhân hóa – an toàn và chuẩn y khoa.

Danh mục tham khảo

        Reynolds, R. V., et al. (2024). Guidelines of care for the management of acne vulgaris. Journal of the American Academy of Dermatology, 90(5), 1006–1030.

        Samuels, D. V., Rosenthal, R., Lin, R., Chaudhari, S., & Natsuaki, M. N. (2020). Acne vulgaris and mental health. Clinical Dermatology, 38(6), 752-758.

        Tan, J., Kang, S., & Leyden, J. (2017). Prevalence and risk factors of acne scarring among patients consulting dermatologists in the United States. Journal of Drugs in Dermatology, 16(2), 97-102.